+10 ­čĹé Bilgi ile Saf Ses Odyometri Nedir? Ne De─čildir?­čöÄ

+10 ­čĹé Bilgi ile Saf Ses Odyometri Nedir? Ne De─čildir?­čöÄ

Saf Ses Odyometri Nedir?

─░┼čitme kayb─▒n─▒n tan─▒s─▒nda kullan─▒lan en temel ara├ž odyometredir. Odyometre belli temel bile┼čenleri i├žermektedir. Ses ├╝reten bir kaynak, uyaran enerjisini y├╝kselticisi, enerjinin artmas─▒na veya azalmas─▒na izin veren ses kontrol ve kulakl─▒klardan olu┼čmaktad─▒r. Odyometreler, genellikle 125 ile 12000 Hz aras─▒nda sinyal ├╝retirler. Odyometrelerde saf ses uyaran─▒n yan─▒ s─▒ra, dar bant g├╝r├╝lt├╝ veya beyaz g├╝r├╝lt├╝ kullan─▒labilmektedir. Odyometri testinde, ki┼čiye farkl─▒ frekanslarda ve farkl─▒ ┼čiddet seviyelerinde sesler sunulur. Ki┼činin; zaman─▒n %50 sinde verilen uyarana do─čru cevap verdi─či en d├╝┼č├╝k ┼čiddet, i┼čitme e┼či─či olarak belirlenir .

Saf Ses Odyometrisi
Saf Ses Odyometri

Saf Ses Odyometrisi Bize Ne Verir?

Saf ses odyometrisinde, hava yolu ve kemik yolu i┼čitme e┼čikleri belirlenir. Hava yolu i┼čitme e┼čikleri genellikle standart TDH-39 kulakl─▒klar kullan─▒larak yap─▒lmaktad─▒r. Kliniklerde genellikle 125 ile 8000 Hz aras─▒ndaki frekanslarda ├Âl├ž├╝m yap─▒lmaktad─▒r. Kulakl─▒klar tak─▒ld─▒ktan sonra teste iyi kulaktan ba┼član─▒r. Teste ba┼člang─▒├ž frekans─▒ 1000 HzÔÇÖdir. Sa─č ve sol kulak i├žin i┼čitme e┼čikleri ayr─▒ ayr─▒ test edilir. Her iki kulak i├žin elde edilen i┼čitme e┼čiklerinin g├Âsterildi─či grafi─če odyogram denilir. ─░┼čitme e┼čikleri odyogram ├╝zerinde i┼čaretlenir. Kemik yolu i┼čitme e┼čiklerinin tespitinde kemik iletim vibrat├Âr├╝ olan Radio Ear B71 veya B72 kullan─▒lmaktad─▒r. Kemik yolu i┼čitme e┼čikleri 500 Hz ile 4000 Hz aras─▒ndaki frekanslarda ├Âl├ž├╝l├╝r. Kemik iletim vibrat├Âr├╝ odyometre ile ba─člant─▒l─▒ olup mastoid kemik ├╝zerine yerle┼čtirilir. Bu vibrat├Âr ile kafatas─▒nda olu┼čan titre┼čimler kokleaya ula┼čmaktad─▒r.

Kemik yolu i┼čitme e┼čiklerinin belirlenmesinde ama├ž i┼čitme kayb─▒n─▒n tipinin belirlenmesidir. Hava ve kemik yolu i┼čitme e┼čikleri 20 dBÔÇÖ den daha iyi ve hava yolu i┼čitme e┼čikleri ile kemik yolu i┼čitme e┼čikleri aras─▒nda 5 dBÔÇÖ i a┼čan fark varsa iletim tipi i┼čitme kayb─▒, hava ve kemik yolu i┼čitme e┼čikleri normal de─čerlerin alt─▒nda olup ve hava kemik aral─▒─č─▒ mevcut ise mikst tip i┼čitme kayb─▒, hava ve kemik aral─▒─č─▒n─▒n 5 olmad─▒─č─▒ ve e┼čiklerin normal de─čerlerin alt─▒nda oldu─ču durumlar sensorin├Âral i┼čitme kayb─▒ olarak isimlendirilir.

─░┼čitme kayb─▒n─▒n s─▒n─▒flamas─▒ 500, 1000 ve 2000 Hz frekanslar─▒nda elde edilen saf ses i┼čitme e┼čiklerinin ortalamas─▒n─▒n al─▒nmas─▒yla yap─▒lmaktad─▒r . Goodman (1965)ÔÇÖ ─▒n yapt─▒─č─▒ s─▒n─▒flamaya g├Âre; -10-25 dB HL normal i┼čitme, 26-40 dB HL ├žok hafif derecede i┼čitme kay─▒pl─▒, 41-55 dB HL hafif derecede i┼čitme kay─▒pl─▒, 56-70 dB HL orta derecede i┼čitme kay─▒pl─▒, 71-90 dB HL ileri derecede i┼čitme kay─▒pl─▒, 91 dB HL ve ├╝zeri ├žok ileri derecede i┼čitme kay─▒pl─▒ olarak kabul edilmektedir.

Saf ses odyometrisi, kooperasyon sa─člayan ├žocuk ve yeti┼čkinlerde kolayl─▒kla uygulanabilmektedir. Davran─▒┼čsal y├Ântemlerle elde edilen cevaplar─▒n g├╝venirlili─či tan─▒sal de─čerlendirme i├žin ├Ânem ta┼č─▒maktad─▒r. ─░┼čitmenin de─čerlendirilmesinde, ├Âzellikle k├╝├ž├╝k ya┼čtaki ├žocuklarda, zeka gerili─či ve ileti┼čim bozuklu─ču olanlarda, kooperasyon sa─člayamayanlarda ve fonksiyonel i┼čitme kay─▒plar─▒nda objektif i┼čitme testlerine ihtiya├ž duyulmaktad─▒r.

Yukar─▒da yaz─▒lan saf ses odyometrisine ek olarak a┼ča─č─▒da odyoloji ├╝nitesinde yap─▒lan di─čer testleri size aktaral─▒m:

Konu┼čma Odyometrisi: ─░nsan sesini uyar─▒c─▒ ┬áolarak kullanarak de─čerlendirme yapmaya yarayan teste Konu┼čma (Speech) Odyometrisi denir.┬áKonu┼čma odyometrisi yaparken ki┼čiye mikrofon verilir ve okudu─čum kelimeleri ki┼činiden tekrar etmesi istenir.Test anlat─▒m─▒ yap─▒ld─▒ktan sonra teste ba┼član─▒r. Ayr─▒ca bu test sonu├žLar─▒ i┼čitme cihaz─▒ gereklili─činin tespiti ve ne kadar faydal─▒ olabilece─či konusunda ├Ânemli bilgiler verir. Uygulanacak i┼čitme cihaz─▒n─▒n tipi ve modeli konusunda de─čerlendirilecek ├Ânemli skorlard─▒r.SRT SDS,UCL,MCL de─čerleri belirlenir ve sonu├žlar kay─▒t edilerek bilgisayara aktar─▒l─▒r.

Konu┼čmay─▒ Alma E┼či─či (SRT): Hastan─▒n kendisine verilen kelimelerin %50ÔÇÖsini do─čru olarak i┼čitebildi─či ses ┼čiddetidir.

 Test ┼ču ┼čekilde uygulan─▒r;

Hastan─▒n saf ses ortalamas─▒n─▒n (SSO) 10dB – 15dB ├╝st├╝nde 3 heceli alt─▒ kelime verilir. Hasta hepsini do─čru olarak tekrarlarsa 5dB ┼čiddet azalt─▒l─▒r ve yeniden 3 heceli ba┼čka bir kelime listesi verilir. Bunu da do─čru tekrarlarsa 5dB azalt─▒larak s├╝rd├╝r├╝l├╝r. Hasta 6 kelimeden; ├Ârne─čin 2ÔÇÖsini do─čru yan─▒tlam─▒┼č yani %50ÔÇÖnin alt─▒na d├╝┼čm├╝┼čse bir ├Ânceki basamakta vermi┼č oldu─čumuz ┼čiddet hastan─▒n SRT skorunu belirlenir ve kay─▒t edililr.Kay─▒t edildikten sonra bilgisayara aktar─▒l─▒r.

Konu┼čmay─▒ Ay─▒rt Etme (SDS)

Bu test i├žin ki┼činin SRT e┼či─činin ├╝zerine 25dB – 40dB eklenerek, 25 tane tek heceli kelime okunur. Her do─čru ve yanl─▒┼č cevaplad─▒─č─▒ kelime say─▒l─▒r ve do─čru cevaplar %4 ile ├žarp─▒l─▒r ve SDS de─čeri belirlenir.SDS de─čeri belirlendikten sonra kay─▒t edilir.Kay─▒t edilen de─čerler bilgisyara aktar─▒l─▒r.

En Rahat Dinleme Seviyesi (MCL) 

SRT ile rahats─▒z edici ses seviyesi (UCL) aras─▒nda kalan k─▒s─▒m hastan─▒n en rahat dinleme seviyesidir. ( SRT + 25dB ÔÇô 40dB ).De─čer belirlenir ve kay─▒t edilir.

Rahats─▒z Edici Seviye (UCL)

Hastan─▒n verilen ┼čiddetten rahats─▒z oldu─ču noktad─▒r.; hastan─▒n verilen ┼čiddeti tolere edemedi─či ses ┼čiddetidir.De─čer belirlenir ve kay─▒t edilir.

Timpanometri: Orta kula─č─▒n bas─▒nc─▒n─▒ ├Âl├žmeye yarayan testtir. ├ľl├ž├╝m├╝n yap─▒labilmesi i├žin kulak zar─▒n─▒n delik olmamas─▒ gerekir.Ac─▒s─▒z ve a─čr─▒s─▒z bir testtir.Bas─▒n├ž de─čeri olarak -50 ila +50 aras─▒ normal de─čer olarak kabul edilir.Testte ba┼člamadan ├Ânce ki┼čiye test hakk─▒nda bilgi verilir ve teste ba┼član─▒r. Test s─▒ras─▒nda  ki┼činin  hareket etmemesi ve konu┼čmamas─▒ gereklidir. D─▒┼č kulak yoluna sokulan bir prob ile orta kulaktaki bas─▒n├ž ├Âl├ž├╝l├╝r.Sa─č ve sol kulak i├žin ayr─▒ ayr─▒ ├Âl├ž├╝m yap─▒l─▒r.Elde edilen de─čerler kay─▒t edilir. Bu test s─▒ras─▒nda kula─ča ses g├Ânderilirken d─▒┼č kulak yolu bas─▒nc─▒ de─či┼čtirilir ve zar hareketlili─či kontrol edilir. Sonu├ž olarak bir grafi ve bas─▒n├ž de─čeri elde edilir.De─čerler kay─▒t edildikten sonra bilgisayara aktar─▒l─▒r.Testin sonucunda; kulak zar─▒ ve kulak kemik├žiklerinin sa─čl─▒─č─▒ ve i┼člevi hakk─▒nda ├Ânemli bilgiler elde edilir.

Akustik Refleks; D─▒┼čardan gelen y├╝ksek ses dalgalar─▒ kulak zar─▒n─▒ ve sonra kemik├žikleri titre┼čtirir. Ses ┼čiddeti a┼č─▒r─▒ y├╝ksekse i├ž kula─č─▒n korunmas─▒ i├žin  ├╝zengi kemik├ži─čine ba─čl─▒ olan stapes kas─▒ kas─▒larak ├╝zengi kemi─činin a┼č─▒r─▒ hareketini engeller ve  i├ž kula─č─▒  korumaya al─▒r. Bu duruma akustik refleks ad─▒ verilmektedir. ├ťzengi kemi─činin hareket etmesi ile zarda olu┼čan hareketler kaydedilerek refleks de─čerler ├Âl├ž├╝l├╝r.
Bu test ile ┼čiddetli bir uyarana kar┼č─▒ akustik refleks yollar─▒n─▒n ne derecede ├žal─▒┼č─▒p ├žal─▒┼čmad─▒─č─▒ hakk─▒nda bilgi edinilir.Sa─č ve sol kulak i├žin ayr─▒ ├Âl├ž├╝m yap─▒l─▒r ve de─čerler belirlendikten sonra kay─▒t edilir.Kay─▒t edilen de─čerler bilgisayara aktar─▒l─▒r.

Yazar Hakk─▒nda
Toplam 235 yaz─▒
Hakan Akyol
Hakan Akyol
Merhaba ziyaret├ži, ben Hakan. ─░stanbul Biruni ├ťniversitesi Odyoloji son s─▒n─▒f ├Â─črencisiyim. Bana ula┼čmak istersen e─čer [email protected] adresinde olaca─č─▒m. ├ľdev i┼člemleri i├žin canl─▒ destek ya da [email protected] adresine ula┼č─▒n─▒z.
Yorumlar (3 yorum)

Bir cevap yaz─▒n

E-posta hesab─▒n─▒z yay─▒mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile i┼čaretlenmi┼člerdir

×

Bir ┼×eyler Ara